Dofinansowanie z PFRON przez PCPR – kto może się ubiegać i jak wygląda wniosek

Limit Narodowego Funduszu Zdrowia (NFZ) nie zawsze pokrywa cenę dobrego wózka czy innego sprzętu. Wtedy warto sprawdzić, czy można uzyskać dodatkowe pieniądze z Państwowego Funduszu Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych (PFRON).

Te pieniądze nie trafiają do pacjenta bezpośrednio z PFRON. Rozdzielają je samorządy powiatów, najczęściej przez powiatowe centrum pomocy rodzinie (PCPR). W miastach na prawach powiatu tę rolę pełni jednostka miejska, często miejski ośrodek pomocy społecznej (MOPS) lub jednostka o podobnej nazwie.

Na co można dostać dofinansowanie

Przepisy wymieniają kilka rodzajów pomocy. Dla osób szukających sprzętu najważniejsze są dwie:

1. Przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze – czyli sprzęt, który jest w wykazie NFZ i wydawany na zlecenie: wózki, balkoniki, kule, pionizatory i inne. Tu PFRON dopłaca do tego, czego nie pokrywa NFZ.
2. Sprzęt rehabilitacyjny – czyli sprzęt do prowadzenia rehabilitacji w domu, który nie jest finansowany przez NFZ.

Osobno można też ubiegać się o dofinansowanie likwidacji barier architektonicznych, na przykład przystosowania łazienki. Piszemy o tym w poradniku o mierzeniu mieszkania przed wyborem wózka.

Kto może się ubiegać

O dofinansowanie mogą się ubiegać osoby niepełnosprawne, czyli takie, które mają ważne orzeczenie. Może to być:

• orzeczenie o niepełnosprawności (wydawane dzieciom do 16. roku życia),
• orzeczenie o stopniu niepełnosprawności,
• równoważne orzeczenie wydane na przykład przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS).

Drugi warunek to kryterium dochodowe. Przeciętny miesięczny dochód na osobę w gospodarstwie domowym, liczony za kwartał przed miesiącem złożenia wniosku, nie może przekraczać:

• 50% przeciętnego wynagrodzenia na osobę – gdy w gospodarstwie mieszka więcej osób,
• 65% przeciętnego wynagrodzenia – w przypadku osoby samotnej.

Przeciętne wynagrodzenie zmienia się co kwartał. Aktualną kwotę progu poda Ci PCPR.

Dofinansowanie nie przysługuje osobom, które mają zaległości wobec PFRON.

Ile można dostać

Przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze

Dofinansowanie wynosi:

• do 100% udziału własnego pacjenta w limicie NFZ – jeśli dla danego wyrobu jest wymagany udział własny (na przykład przy balkoniku wynosi on 30% limitu),
• do 150% sumy limitu NFZ i udziału własnego – jeśli cena zakupu jest wyższa niż limit.

Przy wózkach udział własny w limicie wynosi 0%. Dlatego pomoc PFRON przy wózku ma znaczenie głównie wtedy, gdy wózek kosztuje więcej niż limit NFZ.

To są kwoty maksymalne („do”). O przyznaniu i faktycznej wysokości dofinansowania decyduje PCPR.

Sprzęt rehabilitacyjny

Dofinansowanie wynosi do 80% kosztów sprzętu, ale nie więcej niż pięciokrotność przeciętnego wynagrodzenia. Warunkiem jest potrzeba prowadzenia rehabilitacji w domu przy użyciu tego sprzętu.

Jak wygląda wniosek

Wniosek składa się do PCPR właściwego dla miejsca zamieszkania. Można to zrobić:

• papierowo – w siedzibie PCPR,
• przez internet – w Systemie Obsługi Wsparcia PFRON (SOW) pod adresem sow.pfron.org.pl.

Wnioski o dofinansowanie sprzętu można składać przez cały rok.

We wniosku podaje się między innymi dane osobowe, numer PESEL, czego dotyczy wniosek oraz oświadczenie o dochodach i liczbie osób w gospodarstwie domowym.

Co dołączyć przy przedmiotach ortopedycznych

Do wniosku dołącza się kopię orzeczenia oraz jeden z dwóch zestawów dokumentów:

• po zakupie: fakturę z wyodrębnioną kwotą zapłaconą przez NFZ i kwotą zapłaconą przez pacjenta, razem z kopią zrealizowanego zlecenia potwierdzoną przez sklep,
• przed zakupem: kopię zlecenia i ofertę ze sklepu, w której jest cena, podział na część NFZ i część pacjenta oraz termin realizacji.

Jeśli PCPR pozytywnie rozpatrzy wniosek złożony przed zakupem, wydaje zaświadczenie o wysokości dofinansowania. Pieniądze przekazuje potem bezpośrednio na konto sklepu, po dostarczeniu faktury w wyznaczonym terminie.

Przy wózku dla dziecka fakturę wystawia się na pełnoletniego opiekuna, z adnotacją, że dotyczy dziecka.

Sprzęt rehabilitacyjny i bariery – uwaga na kolejność

Przy sprzęcie rehabilitacyjnym i likwidacji barier dofinansowanie nie obejmuje kosztów poniesionych przed przyznaniem pieniędzy i podpisaniem umowy z PCPR. Nie kupuj więc sprzętu, zanim nie podpiszesz umowy. Inaczej możesz stracić szansę na zwrot.

Jak długo to trwa

PCPR ma 10 dni na poinformowanie Cię o brakach we wniosku. Na ich uzupełnienie masz 30 dni. Kompletny wniosek PCPR rozpatruje w ciągu 30 dni, a o wyniku informuje w ciągu kolejnych 7 dni.

Program „Aktywny samorząd”

Niezależnie od pomocy PCPR, PFRON prowadzi program „Aktywny samorząd”. Realizują go samorządy powiatowe, które do niego przystąpiły. Jedno z zadań programu to pomoc w zakupie wózka elektrycznego. Mogą się o nią ubiegać dzieci do 16. roku życia z orzeczeniem o niepełnosprawności oraz osoby ze znacznym stopniem niepełnosprawności, które nie mogą samodzielnie poruszać się wózkiem ręcznym.

W 2026 roku podstawowa kwota pomocy na wózek elektryczny wynosiła 18 480 zł, z możliwością zwiększenia do 28 875 zł na rekomendację eksperta PFRON. Wnioski przyjmowano od 1 marca do 31 sierpnia 2026 roku przez SOW. Zasady na kolejny rok PFRON ogłasza osobno.

Najważniejsze w skrócie

• Potrzebne: orzeczenie i spełnienie kryterium dochodowego.
• Przedmioty ortopedyczne: do 100% udziału własnego albo do 150% limitu z udziałem własnym.
• Sprzęt rehabilitacyjny: do 80% kosztów.
• Wniosek: PCPR papierowo lub przez SOW, przez cały rok.
• Sprzętu rehabilitacyjnego nie kupuj przed podpisaniem umowy.

Źródła

• Rozporządzenie w sprawie określenia rodzajów zadań powiatu, które mogą być finansowane ze środków PFRON – tekst jednolity Dz.U. 2015 poz. 926 – ISAP (otwiera się w nowej karcie)
• Przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze – PFRON (otwiera się w nowej karcie)
• Skorzystaj z dofinansowania do zakupu przedmiotów ortopedycznych i środków pomocniczych – gov.pl (otwiera się w nowej karcie)
• Najczęściej zadawane pytania – portal informacyjny SOW, PFRON (otwiera się w nowej karcie)
• „Aktywny samorząd” w 2026 roku – PFRON (otwiera się w nowej karcie)
• Kierunki działań oraz warunki brzegowe programu „Aktywny samorząd” w 2026 roku – PFRON (PDF) (otwiera się w nowej karcie)
• Ustawa o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych – tekst jednolity Dz.U. 2026 poz. 884 – ISAP (otwiera się w nowej karcie)